Εισαγωγή
Η υπέρβαση του ορίου ταχύτητας αποτελεί μία από τις συχνότερες τροχαίες παραβάσεις στην Ελλάδα και μία από τις βασικές αιτίες θανατηφόρων τροχαίων. Ο Νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας (Ν. 5209/2025) αυστηροποιεί σημαντικά το πλαίσιο για παραβάτες της ταχύτητας, καθώς και για τους οδηγούς που συμμετέχουν σε κόντρες ή αυτοσχέδιους αγώνες, αντιμετωπίζοντας ορισμένες περιπτώσεις ως ποινικά αδικήματα με βαριές κυρώσεις.
Ακολουθεί αναλυτική και νομικά τεκμηριωμένη παρουσίαση όλων των ποινών και συνεπειών.
⸻
Υπέρβαση ορίου ταχύτητας – Τι προβλέπει ο Ν. 5209/2025
Σύμφωνα με τον νέο ΚΟΚ, η υπέρβαση ταχύτητας κατατάσσεται σε βαθμίδες επικινδυνότητας, ανάλογα με το ποσοστό υπέρβασης σε σχέση με το επιτρεπόμενο όριο:
➤ 1η Κατηγορία – Μέχρι 20 χλμ./ώρα πάνω από το όριο:
• Πρόστιμο: 100 €
• Καταγραφή στο point system: 2 βαθμοί
➤ 2η Κατηγορία – Από 21 έως 30 χλμ./ώρα:
• Πρόστιμο: 300 €
• Αφαίρεση διπλώματος: 20 ημέρες
• Καταχώρηση 3 πόντων στο σύστημα ποινών
➤ 3η Κατηγορία – Πάνω από 30 χλμ./ώρα:
• Πρόστιμο: 700 €
• Αφαίρεση διπλώματος: 60 ημέρες
• Αφαίρεση πινακίδων: 20 ημέρες
• Υποχρεωτική παρακολούθηση σεμιναρίου οδικής ασφάλειας
Σε περίπτωση υποτροπής εντός διετίας, τα πρόστιμα διπλασιάζονται και η στέρηση άδειας μπορεί να φτάσει έως 1 έτος.
⸻
Όταν η υπερβολική ταχύτητα προκαλεί τροχαίο
Εάν η υπέρβαση ταχύτητας συνδυαστεί με πρόκληση ατυχήματος (με ή χωρίς τραυματισμό), τότε η πράξη μπορεί να υπαχθεί στο άρθρο 290Α ΠΚ – Επικίνδυνη οδήγηση, και επισύρει:
• Φυλάκιση έως 5 έτη (σωματική βλάβη)
• Κάθειρξη έως 10 έτη (σοβαρή σωματική βλάβη)
• Κάθειρξη 10 έως 20 έτη (θάνατος)
• Ισόβια κάθειρξη (πολλαπλοί θάνατοι ή ανήλικο θύμα)
Η υπέρβαση ορίου ταχύτητας θεωρείται επιβαρυντική περίσταση, ιδιαίτερα σε κατοικημένες περιοχές, κοντά σε σχολεία ή σε συνθήκες μειωμένης ορατότητας.
⸻
Αυτοσχέδιοι αγώνες (κόντρες)
Η συμμετοχή σε κόντρες –δηλαδή σε μη εγκεκριμένους αγώνες ταχύτητας ή επιτάχυνσης σε δημόσιο δρόμο– αντιμετωπίζεται πλέον ως ποινικό αδίκημα ακόμη και χωρίς πρόκληση ατυχήματος.
➤ Αν δεν προκλήθηκε ατύχημα:
• Κατηγορία: Πλημμέλημα
• Ποινή: Φυλάκιση 6 έως 12 μηνών
• Πρόστιμο: έως 5.000 €
• Αφαίρεση διπλώματος: έως 3 έτη
• Κατάσχεση οχήματος ή πινακίδων με εισαγγελική διάταξη
• Υποχρεωτική επανεξέταση για επαναχορήγηση διπλώματος
➤ Αν προκληθεί ατύχημα:
• Κατηγορία: Κακούργημα
• Αν υπάρχουν τραυματίες ή θύματα, ισχύουν οι κυρώσεις του άρθρου 290Α ΠΚ, όπως περιγράφηκαν παραπάνω.
Η συμμετοχή σε αυτοσχέδιους αγώνες είναι ιδιαιτέρως επιβαρυντική και δεν προβλέπεται δυνατότητα επιεικούς μεταχείρισης.
⸻
Απόδειξη της παράβασης
Οι παραβάσεις υπέρβασης ταχύτητας και συμμετοχής σε κόντρα αποδεικνύονται μέσω:
• Καμερών ταχύτητας (radar, speed traps)
• Οπτικών καταγραφών από κάμερες ασφαλείας ή drones
• Καταθέσεων μαρτύρων ή αστυνομικών
• Ανάλυσης δεδομένων GPS από το όχημα
• Αποτύπωση του συμβάντος σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης
Σε ορισμένες περιπτώσεις ζητείται και τεχνική πραγματογνωμοσύνη (π.χ. για να εκτιμηθεί η ταχύτητα πρόσκρουσης).
⸻
Ειδικό καθεστώς για επαγγελματίες οδηγούς
Οδηγοί επαγγελματικών οχημάτων (π.χ. ταξί, λεωφορείων, φορτηγών) που υπερβαίνουν τα όρια ταχύτητας τιμωρούνται αυστηρότερα:
• Αφαίρεση επαγγελματικής άδειας
• Ενημέρωση εργοδότη
• Αναστολή άσκησης επαγγέλματος
• Σε υποτροπή: αποκλεισμός από επαναχορήγηση άδειας έως 5 έτη
⸻
Ασφαλιστικές και λοιπές συνέπειες
• Η ασφαλιστική εταιρεία μπορεί να μειώσει ή να αρνηθεί την αποζημίωση σε περίπτωση υπερβολικής ταχύτητας.
• Η παράβαση καταγράφεται στο ατομικό ιστορικό οδηγού και επηρεάζει μελλοντικές διεκδικήσεις ή ανανεώσεις ασφαλιστηρίων.
• Εάν ο οδηγός εμπλέκεται σε αγώνες ή υπέρβαση ταχύτητας κατ’ επανάληψη, ενδέχεται να τεθεί διοικητική απαγόρευση οδήγησης ή να κατασχεθεί το όχημα.
⸻
Η σημασία της νομικής υπεράσπισης
Ειδικά στις περιπτώσεις:
• Κατηγορίας για συμμετοχή σε κόντρα
• Πρόκλησης τροχαίου με σοβαρές συνέπειες λόγω ταχύτητας
• Απειλής αφαίρεσης διπλώματος ή κατασχέσεων
είναι κρίσιμο ο κατηγορούμενος να εκπροσωπείται από εξειδικευμένο ποινικολόγο.
Το δικηγορικό μας γραφείο διαθέτει:
• Πολυετή εμπειρία σε υποθέσεις τροχαίων και παραβάσεων ΚΟΚ
• Άμεση υποστήριξη σε αυτόφωρες διαδικασίες
• Συνεργασία με τεχνικούς συμβούλους και πραγματογνώμονες
• Υποβολή ενστάσεων και προσφυγών κατά διοικητικών πράξεων
⸻
Συμπέρασμα
Η ταχύτητα σκοτώνει – και ο Ν. 5209/2025 φέρνει τον αυστηρότερο νομικό μηχανισμό για να την τιθασεύσει. Όποιος οδηγεί με υπερβολική ταχύτητα ή συμμετέχει σε αυτοσχέδιους αγώνες εκτίθεται σε βαριά πρόστιμα, ποινικές κυρώσεις και μακροχρόνια στέρηση άδειας.
Σε κάθε τέτοια υπόθεση, η έγκαιρη και εξειδικευμένη νομική εκπροσώπηση είναι το κλειδί για την υπεράσπιση και την ελαχιστοποίηση των συνεπειών.
⸻
Δικηγορικό Γραφείο Ιωάννη Μπαρκαγιάννη
Βαρατάση 2, Γκύζη, Αθήνα
2106430488 |
info@barkagiannis.gr




