Ο Νόμος 5226/2025 εισάγει ένα νέο, αυστηρό πλαίσιο για την παράνομη είσοδο και παραμονή πολιτών τρίτων χωρών στην Ελλάδα. Οι ποινές γίνονται πιο βαριές, οι διαδικασίες επιστροφής πιο σύντομες και οι δυνατότητες νομιμοποίησης σχεδόν ανύπαρκτες.
⸻
Οι βασικές αλλαγές με απλά λόγια (SEO – ενημερωτικό μέρος)
1. Αυστηρές ποινές για παράνομη είσοδο
• Φυλάκιση τουλάχιστον 2 ετών (από 3 μήνες).
• Σε επιβαρυντικές περιπτώσεις: τουλάχιστον 3 έτη φυλάκισης.
• Χρηματική ποινή από 5.000 έως 10.000 ευρώ.
2. Ποινικοποίηση της παράνομης παραμονής
• Φυλάκιση τουλάχιστον 3 ετών.
• Χρηματική ποινή 10.000 ευρώ.
• Καμία δυνατότητα αναστολής ή μετατροπής της ποινής.
3. Οικειοθελής αναχώρηση
• Προθεσμία αναχώρησης: 14 ημέρες (αντί για 25).
• Παράταση μόνο έως 60 ημέρες.
• Επιβολή ηλεκτρονικής επιτήρησης.
4. Κράτηση
• Διάρκεια κράτησης: έως 24 μήνες (αντί 18).
• Δεν αναστέλλεται σε περίπτωση ενστάσεων.
• Επανεξέταση κάθε 6 μήνες.
5. Απαγόρευση εισόδου
• Διάρκεια 10 έτη (αντί 5).
• Δυνατότητα παράτασης έως 15 έτη.
6. Κατάργηση 7ετίας
• Δεν υπάρχει πλέον δυνατότητα απόκτησης άδειας διαμονής με 7 χρόνια παραμονής.
7. Επαναείσοδος μετά από απέλαση
• Χρηματική ποινή από 10.000 έως 30.000 ευρώ.
• Ακόμη βαρύτερες ποινές φυλάκισης.
⸻
Νομική ανάλυση – Τι σημαίνει ο νέος νόμος (Legal κομμάτι)
Ο Ν. 5226/2025 δεν περιορίζεται σε μια τυπική αυστηροποίηση ποινών. Στην ουσία:
• Καταργεί το περιθώριο παραμονής με προσδοκία νομιμοποίησης.
• Ποινικοποιεί την ίδια την παρουσία αλλοδαπού χωρίς έγγραφα μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας επιστροφής.
• Θεσπίζει ένα δίλημμα χωρίς τρίτη επιλογή: φυλακή ή επιστροφή.
Νομικές συνέπειες
1. Οι πολίτες τρίτων χωρών που συλλαμβάνονται πλέον δεν έχουν δυνατότητα να παραμείνουν με άδεια διαμονής λόγω χρόνου παραμονής.
2. Οι αποφάσεις απέλασης συνδέονται με ποινικές καταδίκες, άρα δημιουργούν ποινικό μητρώο.
3. Η αναστολή εκτέλεσης ποινής εξαρτάται αποκλειστικά από την οικειοθελή αναχώρηση.
Πρακτικές επιπτώσεις
• Οι αλλοδαποί θα βρεθούν αντιμέτωποι με πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο κράτησης.
• Οι εργοδότες που απασχολούν παράνομους μετανάστες εκτίθενται σε βαρύτερες συνέπειες, καθώς οι αρχές θα εφαρμόζουν αυστηρότερο έλεγχο.
• Οι νομικοί σύμβουλοι (δικηγόροι) καλούνται να κινηθούν πιο ταχύτατα για την προστασία των δικαιωμάτων όσων βρίσκονται σε διαδικασία απέλασης.
⸻
Τι μπορεί να κάνει ένας αλλοδαπός σε αυτή την περίπτωση;
Ως δικηγόρος με εξειδίκευση στο ποινικό δίκαιο και σε υποθέσεις αλλοδαπών, θεωρώ ότι:
• Η πρώτη άμυνα είναι η σωστή ενημέρωση για τα δικαιώματα.
• Υπάρχουν ακόμη νομικά εργαλεία, όπως η προσφυγή κατά της απόφασης απέλασης, αλλά πλέον με πολύ στενά χρονικά περιθώρια.
• Η άμεση επικοινωνία με δικηγόρο είναι απαραίτητη, διότι η καθυστέρηση οδηγεί σχεδόν με βεβαιότητα σε κράτηση και απέλαση.
⸻
Συμπέρασμα
Ο Ν. 5226/2025 φέρνει μια από τις πιο σκληρές νομοθετικές αλλαγές των τελευταίων ετών στο πεδίο της μετανάστευσης.
• Η παράνομη είσοδος και η παράνομη παραμονή πλέον τιμωρούνται με πολυετή φυλάκιση και βαριά πρόστιμα.
• Οι δυνατότητες νομιμοποίησης μειώνονται δραστικά.
• Η Ελλάδα επιλέγει στρατηγική αποτροπής και μηδενικής ανοχής.
Για τους πολίτες τρίτων χωρών, αλλά και για τις οικογένειες που ήδη βρίσκονται στην Ελλάδα, οι αλλαγές αυτές σημαίνουν ότι χρειάζεται άμεση νομική καθοδήγηση για να αποφευχθούν οι βαρύτερες συνέπειες.
Αν αντιμετωπίζετε τέτοιο ζήτημα, το γραφείο μας μπορεί να αναλάβει πλήρως την υπόθεσή σας και να δώσει λύσεις μέσα στα στενά χρονικά πλαίσια που προβλέπει ο νόμος.
⸻
FAQ
Τι ποινή έχει η παράνομη παραμονή στην Ελλάδα με τον Ν. 5226/2025;
Φυλάκιση τουλάχιστον 3 ετών και χρηματική ποινή 10.000 ευρώ, χωρίς δυνατότητα αναστολής.
Μπορώ να παραμείνω αν έχω ζήσει 7 χρόνια στη χώρα;
Όχι, η πρόβλεψη αυτή καταργήθηκε.
Πόσο καιρό κρατείται κάποιος πριν την απέλαση;
Έως 24 μήνες, με επανεξέταση ανά εξάμηνο.
Υπάρχει τρόπος να αποφύγω τη φυλάκιση;
Μόνο μέσω οικειοθελούς αναχώρησης, με δικαστική αναστολή της ποινής.
